Բնակավայրեր

Դսեղը գտնվում է ՀՀ Լոռու մարզում, Դեբեդ գետի աջափնյա սարահարթի վրա։ Բնակավայրի հեռավորությունը միջպետական նշանակության Երևան-Թբիլիսի մայրաղու Վանաձոր-Ալավերդի հատվածից` 8կմ։ Համայնքի վարչական տարածքը գտնվում է ծովի մակերևույթից 829-2180մ բարձրության վրա, որը և հանգեցրել է կլիմայական պայմանների ընդգծված տարբերության ներքին, միջին և վերին հատվածներում։ Դսեղն աչքի է ընկնում համեմատաբար մեղմ և խոնավ կլիմայով։ Տարվա մեծ մասը գյուղը ենթարկվում է Միջերկրական և Սև ծովերի խոնավ օդային զանգվածների հոսքին, որոնք բերում են առատ տեղումներ։ 

Դրախտիկ գյուղը  գտնվում է Հայաստանի Հանրապետության Գեղարքունիքի մարզում, Արեգունի լեռների հարավային լանջին , Սևանա լճի ավազանի Դրախտիկ գետի ափին, ծովի մակերևույթից 1980 մետր բարձրության վրա։ Բնակավայրը գտնվում է  Սևանա լճից 3 կմ հեռավորության վրա, պատված է Արեգունի լեռնաշղթայով, համայնքում առկա է հանգստյան գոտի, հյուրատներ, ձիարշավարան։

Դրախտիկում կառուցվել է գազատարի ներքին ցանցը, խմելու ջրատարի արտաքին ցանցը և օրվա կարգավորիչ ջրամբարը՝ խմելու ջրատարի ներքին ցանցը, լուծվել է նաև գյուղի լուսավորության հարցը։  Նախատեսված է մշակութային կենտրոն ստեղծել։ 

Ելփին գյուղը գտնվում է Վայոց Ձորի հարավ-արևմտյան մասում։ Հողատարածությունները ձգվում են ծովի մակարդակից 1400-2800 մ բարձրության սահմաններում։ 

Գյուղն ապահովված է ոռոգման և խմելու ջրերով, գազաֆիկացված է, լուսավորության նոր համակարգ է դրված, ասֆալտապատվել են ճանապարհները, տրամադրվել է գյուղտեխնիկա։ Գործում է կանոնավոր երթուղի դեպի շրջկենտրոն։

Եղեգ գյուղը մարզկենտրոն Կապանից հեռու է 9 կմ դեպի հյուսիս, գտնվում է ծովի մակարդակից 1380-1460 մ բարձրության վրա։ 

Գյուղում լուծվել է ջրահեռացման հարցը, նաև հիմնանորոգվել է Եղեգ և Սևաքար գյուղեր տանող այլընտրանքային ճանապարհը։ Գործում է մարզկենտրոն տանող հասարակական տրանսպորտ։  Եղեգի վարչական շենքում շինաշխատանքներ են տարվել։ 

Գյուղում իրականացվում է ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի (ՄԱԶԾ) «Կայուն համայնքներ»  նախագիծը, որի հիմնական նախագծերից մեկը  ջերմատնային տնտեսությունների հիմնումն է: Գյուղին աջակցում է նաև «Ֆերմերների ասոցիացիան»։

Եղեգիս գյուղը գտնվում է Եղեգնաձոր քաղաքից 18 կմ, Երևանից`135 կմ հեռավարության, ծովի մակարդակից 1580 մ բարձրության վրա։ 

Գյուղն ապահովված է ոռոգման և խմելու ջրերով։  Գործազրկության խնդիր չկա. համայնքում 16 ՀԷԿ է գործում։ Բնակավայրն ունի նորակառույց և գերժամանակակից դպրոց, որը նախատեսված է նաև Հերմոն, Վարդահովիտ, Գողթանիկ բնակավայրերի աշակերտների համար։ Նշյալ բնակավայրերից աշակերտների տեղափոխումը կառավարությունը կկազմակերպի անվճար։

Բնակչությունը զբաղվում է ծխախոտագործությամբ, անասնապահությամբ և դաշտավարությամբ։ Գյուղում գործում է քարի մշակման արտադրամաս։ Կան մի քանի հյուրատներ, խելացի անասնագոմեր։

Եղեգնաձոր քաղաքը Վայոց ձորի մարզկենտրոնն է, ինչպես նար խոշորացված համայնքի կենտրոնը։ Գտնվում է Հայաստանի հարավ-արևելյան հատվածում՝ մայրաքաղաք Երևանից 123կմ հեռավորության վրա: Քաղաքի վարչական տարածքը մոտ 2642 հա է, ծովի մակերևույթից ունեցած բարձրությունը՝ 1250մ: Կլիման չոր է, խիստ ցամաքային։

Եղեգնավանը գտնվում է Արարատ քաղաքից 10 կմ հեռավորության վրա, Արաքս գետի ձախ ափին,  ծովի մակերևույթից  820 մետր բարձրության վրա: 

Գյուղն ամբողջովին գազաֆիկացված է, անցկացվել է ցերեկային լուսավորություն։ Նորոգվել է Այգավան-Եղեգնավան ճանապարհի հատվածը։

Եղեգնուտ բնակավայրը գտնվում է Հայաստանի Արևելյան կողմում, Գուգարքի տարածաշրջանում: Հարևան է Դեբետ և Վահագնի գյուղերին: Բարձրությունը ծովի մակերևույթից 1240 մ է։ 

Գյուղի կլիման մեղմ է, երեք կողմից շրջատված է անտառներով, որոնք հարուստ են հատապտուղներով: Ամռան և աշնան սեզոնին բնակիչները զբաղվում են վայրի հավաքով, մի մասը օգտագործում են իրենց տնտեսությունում, մի մասը վաճառում: Բնությունը շատ բարենպաստ է նաև մեղվապահության համար:

Բնակավայր մտնող ճանապարհը ամբողջությամբ ասֆալտապատ է և անցկացված է գիշերային լուսավորության ցանց, գյուղը գազաֆիկացված է մասնակի:

Եղնաջուրը գտնվում է Եղնաջուր գետակի ափին, Արփի լճից (Ազգային պարկ) հյուսիս-արևմուտք` Գառնառիճ գյուղից 4 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Հայաստանի Հանրապետության ամենաարևմտյան գյուղն է։ Արփի լճի տարածքում գործում է հյուրատուն։ 

Գյուղը մեծ հնարավորությունների ունի էկոտուրիզմի զարգացման համար։  Եղնաջուրում ապրում են ընտանիքներ Գյումրիից, Աշտարակից, Թավշուտ և Բերդաշեն գյուղերից: Այստեղ ավանդաբար անցկացվում է «Վերադարձ դեպի բնություն» ամառային ճամբարը։

Բնակավայրը գտնվում է մարզկենտրոնից 49 կմ հյուսիս-արևելք, բարձրությունը ծովի մակերևույթից 1900 մ բարձրության վրա։ Բնակչությունը զբաղվում է դաշտավարությամբ և անասնապահությամբ։

Եղվարդ գյուղը գտնվում է Սյունիքի մարզի մարզկենտրոն Կապան քաղաքից մոտ 12 կմ հյուսիս-արևելք՝ ծովի մակարդակից 1040-1120 մ բարձրության վրա։ Գյուղատնտեսական գործունեության հիմնական ուղղություններն են անասնապահությունը, դաշտավարությունը: Գյուղում կա ինտենսիվ այգի՝ 5,5 հա տարածքով։

Գյուղում կկառուցվի նոր մոդուլային տիպի դպրոց (կից մանկապարտեզով), որը իր նշանակությամբ կծառայի ոչ միայն որպես դպրոց, այլ նաև համայնքային մշակութային կենտրոն։ Առաջիկայում կբարեկարգվի Եղվարդ գյուղի բուժակ֊մանկաբարձական կետը։

Ենոքավան բնակավայրը գտնվում է Տավուշի մարզի Իջևան համայնքում՝ մարզկենտրոն Իջևանից մոտ 14 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Բնակավայրը տեղակայված է անտառապատ լեռնային գոտում, Սառնաջուր գետի կիրճի հարևանությամբ, ծովի մակարդակից շուրջ 700–800 մ բարձրության վրա։ 

Վերջին տարիներին զբոսաշրջության զարգացման շնորհիվ բարեկարգվել են մի շարք ներհամայնքային հատվածներ և հյուրատնային ենթակառուցվածքներ։